Με την “Ημέρα Αποκάλυψης” ο Σπίλμπεργκ μας αποκαλύπτει, κυρίως, πως εξακολουθεί να πιστεύει σε δύο πράγματα: Στον άνθρωπο, και στο σινεμά. Σε μια εποχή γενικευμένης δυσπιστίας, αυτή η πίστη μοιάζει σχεδόν επαναστατική.
Κριτική ταινιών από τον Άκη Καπράνο
Είδα την τελευταία ταινία του Στίβεν Σπίλμπεργκ προχθές το βράδυ, και πριν την προβολή της έπαιξαν τα υποχρεωτικά τρέιλερ – ανάμεσα τους και ένα για το Supergirl όπου ακούστηκε η εξής ατάκα από το στόμα της ηρωίδας: “Ο Σούπερμαν βλέπει το καλό σε όλους, εγώ βλέπω την αλήθεια”. Στο “Ημέρα Αποκάλυψης” πάντως, ο Σπίλμπεργκ πετάει στα άχρηστα αυτό το μανιχαϊστικό (και τέρμα μισανθρωπικό) δίλημμα, κάνοντας ένα φιλμ όχι για την ύπαρξη εξωγήινης ζωής στον πλανήτη μας, αλλά για την πίστη στον άνθρωπο. Άλλωστε, από τις Στενές Επαφές Τρίτου Τύπου μέχρι τον Ε.Τ., ο σκηνοθέτης έστηνε την κάμερα του κυρίως προς τους ανθρώπους που παρατηρούσαν τον ουρανό, αλλοτε με δέος, άλλοτε με φόβο, πάντοτε όμως με την αίσθηση ότι το σύμπαν είναι μεγαλύτερο από εμάς. Εδώ έχουμε δυο ήρωες, την Έμιλι Μπλαντ (εκπληκτική) και τον Τζος Ο’ Κόνορ, κυνηγημένοι και οι δυο από τις μυστικές υπηρεσίες καθώς ετοιμάζονται να αποκαλύψουν στον κόσμο ντοκουμέντα που αποδεικνύουν την ύπαρξη εξωγήινης ζωής στον πλανήτη. Και μέσα σε 140 λεπτά (ούτε στιγμή δεν κοίταξα την ώρα), ο 80χρονος σκηνοθέτης αποδομεί το θέμα του και από την κοινωνική αλλά και από την θεολογική σκοπιά, φιλμάρει τουλάχιστον δυο set-pieces ανθολογίας (τη σκηνή με το τρένο θα τη θυμάστε χρόνια), συνεπικορούμενος για μια ακόμη φορά από τη μουσική του (94χρονου) Τζον Γουίλιαμς και βάζει τον κυνισμό στην άκρη: Μετά από δεκαετίες βλέπουμε επιτέλους ένα blockbuster που ενδιαφέρεται περισσότερο για τη σωτηρία του κόσμου και λιγότερο για την καταστροφή του.
Τώρα, “Ο Ξένος” αποτελεί μια φιλόδοξη κινηματογραφική μεταφορά του ομώνυμου μυθιστορήματος του Καμύ από τον Φρανσουά Οζόν, κάποτε enfant-terrible του Γαλλικού σινεμά που μεγάλωσε και ωρίμασε. Η ασπρόμαυρη ταινία διαθέτει ατμόσφαιρα, και το αλγερινό φως μοιάζει να φωτίζει ουσιαστικά την υπαρξιακή αγωνία του ήρωα, όμως η προσήλωση του Οζόν στο πνεύμα του πρωτοτύπου (που αισθάνομαι πως το αγαπά πολύ) αποδεικνύεται δίκοπο μαχαίρι: Όσο περισσότερο ο Οζόν αρνείται να προδώσει τον Καμύ, τόσο περισσότερο κινδυνεύει να παγιδευτεί σε μια κινηματογραφική αφήγηση που αφήνει λίγο πίσω τους θεατές. Πως όμως να μεταφερθεί επιτυχώς στο σινεμά ένα βιβλίο που εξακολουθεί να αντιστέκεται στις βεβαιότητες και στις ερμηνείες μας, τόσα χρόνια μετά; Στους τίτλους τέλους σας περιμένει και το “Killing an Arab” των Cure.
“Το ιερό αγόρι” έρχεται από την Ιταλία και ξεκινά από μια τρομερή ιδέα: Σε ένα απόμακρο ορινό χωριό της Ιταλίας, ένα αγόρι που απορροφά τον πόνο και τη θλίψη των άλλων, μετατρέπεται σταδιακά σε αντικείμενο λατρείας. Είναι μια ιδέα που ακουμπά ταυτόχρονα τη θρησκεία, το πένθος, την ανάγκη για θαύματα και την αδυναμία μας να συμφιλιωθούμε με την απώλεια. Δυστυχώς, όσο προχωρά η ταινία μοιάζει να χάνει τον έλεγχο των θεμάτων που η ίδια θέτει, παρά τις δυνατές της στιγμές. Ο σκηνοθέτης Πάολο Στριπόλι θέλει να μιλήσει για τα πάντα – η ταινία του είναι και μεταφυσική αλληγορία για την πίστη, και καταγγελία της ομοφοβίας, και δράμα χαρακτήρων, και φιλμ τρόμου. Που, δε λέω, με ενδιαφέρον βλέπεται. Αλλά σα να χάθηκε μια ευκαιρία.
Οι επανεκδόσεις πάντως, αρκετές και αυτή την εβδομάδα, με τη Νικόλ Κίντμαν να ξεχωρίζει στο “Οι άλλοι” του Αλεχάντρο Αμενάμπαρ (πέρασαν λέει 25 χρόνια από την πρώτη προβολή του) και τον Στάνλεϊ Κιούμπρικ να στέκεται υπεράνω όλων με το αξεπέραστο “SOS Πεντάγωνο Καλεί Μόσχα” του 1964, με τον Πίτερ Σέλερς σε διπλό ρόλο.
